Rola wyglądu: im starszy mężczyzna, tym mniej się nim przejmuje

wygląd

Mężczyzna im starszy, tym bardziej ignoruje rolę wyglądu w kontekście społecznego postrzegania. Kobiety natomiast mają odwrotnie – im starsze, tym bardziej przejmują się własnym wyglądem. Uważają, że  brak atrakcyjności w starszym wieku przyczynia się do bycia „niewidzialnymi”.

Badania pokazują, że choć kobiety i mężczyźni, są świadomi znaczenia wpływu wyglądu na społeczne funkcjonowanie, to kobiety silnej od mężczyzn oceniane są przez pryzmat wyglądu w różnych sferach życia.

Socjolog dr Julita Czernecka z Uniwersytetu Łódzkiego podkreśla, że mimika, gesty, postawa, strój, dodatki czy fryzura przy pierwszym wrażeniu często mówią więcej, niż komunikaty werbalne.

Na temat znaczenia wyglądu opublikowano wiele badań. Jedną z ciekawszych jest koncepcja kapitału erotycznego Catherine Hakim, obejmującego takie elementy jak: piękno twarzy i jej symetryczność, seksualna atrakcyjność w kontekście całego ciała, urok i wdzięk, pozytywna energia, a także styl ubierania się, makijaż czy fryzura.

Zgodnie z tą koncepcją ludzie atrakcyjni to tacy, którzy podobają się innym nie tylko z wyglądu, ale też z zachowania, są towarzyscy, mili, sympatyczni, inni ich lubią. Wtedy na ogół uważani są za bardziej kompetentnych, wiarygodnych, łatwiej znajdują przyjaciół, częściej awansują i więcej zarabiają – dodaje socjolog.

Inne badania pokazują także, że wartość urody na rynku pracy i w życiu osobistym niejednokrotnie potrafi przyćmić cechy tj. inteligencja, wykształcenie, tytuły naukowe, przynależność klasową czy pracowitość.

Socjolożki z UŁ przeprowadziły badania dot. m.in. atrakcyjności wśród kobiet i mężczyzn w trzech kategoriach wiekowych: młodzi w wieku 20–37 lat; w średnim wieku, czyli 38–62 lata; oraz starsi w wieku 63–80 lat.

Według dr Czerneckiej zarówno badane kobiety, jak i mężczyźni w różnym wieku byli świadomi wpływu znaczenia wyglądu na ich społeczne funkcjonowanie. Wszyscy upatrywali w wyglądzie nie tylko wartości instrumentalnej, ale także autotelicznej – wpływu wyglądu na samopoczucie, samoocenę oraz pewność siebie.

Z badań wynika, że wiek i płeć różnicują jednak postawy wobec wyglądu. Kobiety dostrzegają częściej to, że są silnej od mężczyzn oceniane przez pryzmat wyglądu w różnych sferach życia. Największą świadomość nt. znaczenia wyglądu mają młodzi ludzie i to bez względu na płeć. Zaobserwować można także rodzaj „feminizacji wyglądu” wśród młodych mężczyzn.

Dbanie o wygląd i fizyczną atrakcyjność, w tej kategorii wiekowej, nie jest już tylko domeną kobiet. Jednak młode kobiety nadal częściej i mocnej podkreślają, że wygląd ma dla nich istotniejsze znaczenie, szczególnie w przypadku kariery zawodowej, niż w przypadku mężczyzn – zaznaczyła badaczka.

Kobiety i mężczyźni w średnim wieku podkreślają znaczenie wyglądu szczególnie w kontekście życia osobistego i nawiązywania relacji intymnych. Jest to związane z trafianiem tej kategorii osób na tzw. wtórny rynek matrymonialny.

Kobiety w średnim wieku podkreślają, że ich wygląd podlega częściej ocenie, niż ma to miejsce w przypadku mężczyzn, dlatego starają się zachować młody wygląd. W przypadku mężczyzn wiek nie stanowi czynnika, który mógłby ich dyskwalifikować w jakimś obszarze, również w kontekście wyglądu – dodała.

Największe różnice w opiniach na temat wyglądu występują wśród najstarszych badanych w wieku 63-80 lat. Jak podkreśliła socjolog, starsi mężczyźni w największym stopniu ignorują rolę wyglądu. Ich rówieśniczki uważają zaś, że podstawą ich oceny jest przede wszystkim wygląd.

– Mają silnie zinternalizowane normy bycia młodą i atrakcyjną – w ich opiniach pojawia się przekonanie, że brak atrakcyjności kobiet w starszym wieku przyczynia się do bycia „niewidzialnymi” – zaznaczyła dr Julita Czernecka.

Z badań wynika, że wyraz twarzy i jej mimika jest postrzegana, jako nośnik informacji o człowieku i jego cech osobowości.

Osoba zadbana jest postrzegana, jako bardziej atrakcyjna, a pogodna i uśmiechnięta twarz jest atrakcyjniejsza niezależnie od wieku. Osoby starsze są atrakcyjne, o ile ich mimika komunikuje życiową mądrość, życzliwość czy ciepło charakteru. Warto pamiętać o tym, że atrakcyjny wygląd to też to, w jaki sposób przekazujemy informacje o sobie innym, to nie tylko strój, dodatki, ale też nasz sposób bycia, nasze zachowanie, które sprawia, że podobamy się innym jeszcze bardziej – podkreśliła dr Czernecka.

Badania o charakterze jakościowym przeprowadzono wśród mieszkańców dużego miasta (powyżej 500 tys. mieszkańców) ze średnim i wyższym wykształceniem, o podobnym statusie ekonomicznym; finansowane były przez Narodowe Centrum Nauki.

Więcej: www.naukawpolsce.pap.pl